Region Villány

Jest jednym z najbardziej znanych regionów na Węgrzech. Tak dużo turystów przyjeżdża tu z powodu wyśmienitych win czerwonych o śródziemnomorskim charakterze i pięknego krajobrazu piwnic. Niezwykłość win zwiększa turystykę, a wybudowane szlaki wina rozsławiają ten trunek na całym świecie. Na stacjach szlaku Villány-Siklós przyjacielsko nastawieni gospodarze witają gości doskonałymi rocznikami win i potrawami. Muzeum Wina w Villány, zamek w Siklós i siarkowe kąpieliska termalne w Harkány dostarczają dalszych przeżyć. Wzdłuż stawów rybnych, podróżni są kuszeni na jazdę powozem, na terenie rezerwatu nad Drawą na wycieczki statkiem.

całkowity obszar regionu 4792 ha
według ewidencji gmin winnych 1899 ha
ilość miejscowości należących do regionu 16

Jeden z najbardziej charakterystycznych, najbardziej na południe położonych regionów winnych. Od stuleci w pierwszym rzędzie uprawia się tutaj winogrona dające wyśmienite wina czerwone.
Region dzieli się na 2 części: Villány liczącą 5 miejscowości i Siklós obejmującą 11 miejscowości. Z wykopalisk archeologicznych wynika, że już rzymscy amatorzy wina kultywowali tutaj winorośl.
Ważnymi historycznymi wydarzeniami były te po okresie tureckiej okupacji. Wtedy bowiem Serbowie (rácok) przywieźli w te okolice Kadarkę. W opustoszonych wioskach owczarzy osiedlili się niemieccy robotnicy winni zwani Kékoportó. Po pladze filoksery gatunek tego wina przekształcił się w znaczący Olaszrizling.
Klimat regionu ma charakter okołośródziemnomorski. Less jest główną formacją skalną tutaj występującą. Miejscami jest on zmieszany z gruzem wapiennym i dolomitem. Gleby są zróżnicowane.
Kadarka z winogron uprawianych na palikach została wyparta, jej miejsce zajęło Kékfrankos, z którego wyprodukowane wina znane są pod zmienioną nazwą Burgundi z Villány. W ostatnich dwóch dziesięcioleciach coraz większą rangę cieszą się doskonałej jakości wina przygotowane ze szczepów: Cabernet franc i Cabernet sauvignon. Wina te są bardzo zbliżone do czerwonego wina znad Morza Śródziemnego.
Wśród białych win Olaszrizling i Hárslevelű są najbardziej znane i cieszą się największym popytem.
Krajobraz tej okolicy jest zachwycający, a kultura tego regionu coraz bardziej łączy się z kulturą grup etnicznych zamieszkujących te tereny (węgierską, niemiecką, południowosłowiańską). Wiedza tych ludów na temat uprawy winogron i produkcji wina przez stulecia była doskonalona i wpłynęła na przyspieszenie dojrzewanie owoców. Dziś przyciąga gości. Turystyka wina coraz bardziej wpływa na zmiany w tym regionie. Dlatego też wytwórcy zaczęli rozbudowę szlaków wina.
Rozwój regionu rozpoczął się w latach 80-tych, przed wielkimi zmianami gospodarczymi i społecznymi, kiedy pojawiły się nowoczesne metody uprawy winorośli zgodnie z normami jakościowymi. Wśród najbardziej znanych hodowców winorośli wielu czuje się związanych z regionem, zwłaszcza ci, którzy dużo zrobili dla jego rozwoju. Oni nie tylko wnieśli jakość do uprawy winogron i produkcji wina, ale starali się zaznajomić konsumentów ze swoją pracą.
Nie jest przypadkiem, że dzisiaj na Węgrzech wina z Villány są sprzedawane po najwyższych cenach. Nazwiska znanych winiarzy stały się marką, a konsumenci w ten sposób lepiej orientują się wśród win stojących za tą marką.
Obecnie w profilu produkcji coraz częściej pojawiają się wina z wyselekcjonowanej uprawy, których roczniki są lepsze, wyrafinowanej jakości. Naturalnie ceny też są wyższe.
Potęgą regionu – oprócz warunków klimatycznych – są wytwórcy, których działalność jest widoczna w organizacjach istniejących od początku powstania regionu. Przykładem jest wspólny rozwój turystyki wina, organizacja imprez w regionie, w tym kulturalnych i gastronomicznych.
Sekret regionu kryje się w tym, że w doskonałych warunkach naturalnych (klimat, pagórkowate ukształtowanie terenu, gatunki win) trzeba wykorzystać istniejące możliwości poprzez pracę indywidualną i kolektywną i udostępnić je producentowi i konsumentowi.

Region Szekszárd

Region ten składa się z dwóch części: wzgórza za Dunajem i tej utworzonej na granicy z Wielką Równiną.
Szekszárd znane jest z wina „Bikavér”. Wino to cieszy się renomą i produkowane jest według tradycyjnej receptury.
Wina doskonałej jakości i piękno okolicy są atrakcją dla turystów podążają szlakiem wina. Stacje na szlaku liczą łącznie 400 piwnic, które na ogół są trzypoziomowe. Gospodarze czekają na gości z miejscowymi potrawami. W Szekszárd, w Domu Wina można skosztować najwyśmienitszych gatunków wina.

całkowity obszar regionu 6964 ha
według ewidencji gmin winnych 2255 ha
ilość miejscowości wchodzących w skład regionu 13

Korzenie kultury winogron i wina w Szekszárd sięgają czasów celtyckich. Alisca – dawna nazwa Szekszárd również jest pochodzenia celtyckiego.
Klimat regionu ma charakter okołośródziemnomorski. Mezo- i mikroklimat panujący w kotlinach otoczonych przez wzgórza jest idealny do uprawy winogron, w szczególności czerwonych.
Powierzchnia tego pagórkowatego terenu jest pokryta lessem. Nadzwyczajne bogactwo kształtu cechują lessowe formy erozyjne: osady lessowe, piramidy lessowe, urwisko lessowe, polodowcowy cyrk (kocioł) lessowy, wąwóz lessowy.
Kiedyś w tej urodzajnej krainie uprawiano głównie szczep Kadarka. Dopiero w latach 60-tych XX w., w czasach autokracji uprawa winorośli na wielką skalę załamała się. Stopniowo w ostatnich 30-40 latach jej miejsce zajęła uprawa winorośli na palikach. Również bez problemu można w ten sposób uprawiać szczepy winogron czerwonych (Kékfrankos, Kékoportó, Cabernet franc, Cabernet sauvignon, Merlot).
Charakterystyczne dla tego regionu gatunki win białych to wina pełne, o głębokim kolorze, aksamitne, o korzennym aromacie; doskonałej jakości wina czerwone.
Tylko niedaleko Egeru, można spotkać określenie Bikavér. Bikavér z Szekszárd to kadarka wyprodukowana w tradycyjny sposób, z połączenia Kékfrankos i Kékoportó.

Region u podnóży gór Bükk

Region ten znajduje się w części północno-wschodniej kraju. Okolica ze swoim pięknem jest ulubionym miejscem turystów. Dzięki Stowarzyszeniu Szlaków Wina u podnóży gór Bükk goście poza skosztowaniem wina mogą również poznać osobliwości miejscowej kuchni. Stowarzyszenie powstało w kwietniu 2002 roku. Głównym zadaniem jest utworzenie turystyki wina na wysokim poziomie, który chcieliby osiągnąć dzięki certyfikowanym piwnicom, winom, kwaterom, restauracjom, atrakcje turystyczne, stałą, kompleksową sprzedaż imprez. Na szlaku na turystów czeka około 50 gospodarzy. Szczególnych przeżyć dostarczają rzeźbione, pomalowane i ozdobione piwnice tufowe i wielopoziomowy system piwnic.

całkowity obszar regionu 1859 ha
według ewidencji gmin winnych 1183 ha
ilość miejscowości należących do regionu 22

W regionie tym od dawna uprawia się winorośl. Wino z Miszkolc przez stulecia było sprzedawane w miastach górniczych na północy. W Tibolddároc i okolicach w XIX i XX wieku produkowano szampana. Fabryki szampana w Budafok również sprzedawały wina z regionu.
Warunki klimatyczne podobne do reszty regionów północnych Węgier, z tym, że klimat jest bardziej suchy. Częściej występujące tutaj formacje skalne to riolit i tuf riolitowy, na których są rozmaite gleby brunatne.
Główne szczepy winogron to Olaszrizling, Leányka, Rizlingszilváni, Zöld veltelini i Chardonnay. Tutejsze wina są wonne, aromatyczne i z reguły mają żywy, kwaśny smak. Ostatnio powszechne są również gatunki win czerwonych (Kékfrankos, Blauburger, Kékoportó, Merlot, Cabernet). W przyszłości produkcja czerwonego wina może stać się jedną z podstawowych gałęzi przemysłu

Region Balatonboglár

Stowarzyszenie Szlaku Wina południowego Balatonu powstało na wiosnę 1999 roku. Staraniem głównych założycieli była ochrona swoistego oblicza tego regionu, dziedzictwa kultury, zachowanie kultury winogron i wina. W wyniku prac Stowarzyszenia utworzono szlak południowego Balatonu 20.08.2000 r., który obecnie obejmuje 11 miast od Kéthely przez Siófok po Kiliti i zarządza 27 stacjami szlaku, które uzyskały certyfikat jakości. Większość stacji na tym szlaku to piwnice, ale są wśród nich restauracje, winoteki, domy garncarzy, hotele oraz gospody wiejskie.

Turyści goszczący w piwnicach na szlaku i kosztujący wina mogą też zwiedzić narodowe zabytki tj. zamek w Somogy, muzeum folwarku na puszcie w Szántód, Búzsák znany ze sztuki ludowej, jak również liczne w okolicy zabytkowe pałace i kościoły. Podróżując kolejką można odkryć przyrodę Nagy-Berek, powędkować w Balatonie, bądź w stawach przeznaczonych do wędkowania. Ci, którzy wolą aktywny wypoczynek mogą się wybrać na wycieczki krótsze lub dłuższe; pieszo, rowerem, a nawet konno. Mogą też podziwiać Balaton poruszając się powozem konnym po pagórkach Somogy. Miłośnicy sportów wodnych mogą pożeglować lub posurfować.

całkowity obszar regionu 10 391ha
według ewidencji gmin winnych 2899 ha
ilość miejscowości wchodzących w skład regionu 21

Podobnie jak w regionie Pannonia również i tu Celtowie i Rzymianie uprawiali winorośl i wyrabiali z niej wino.
Na południe od Balatonu panuje klimat umiarkowany, który w decydujący sposób wpłynął na ukształtowanie się różnorodnych gleb brunatnych na podłożu lessowym. Niewielka ilość winogron była kultywowana na piaskach.

W regionie Balatonboglár w pierwszym rzędzie powszechne są gatunki wina białego. Jest tu też doskonały teren do uprawy winogron czerwonych. Mamy też bogaty wybór win regionalnych. Wina białe o bogatym, soczystym, specyficznym, cierpkim aromacie. Wina czerwone produkowane są w mniejszej ilości, współzawodniczą z białymi o podniesienie jakości.
Charakterystyczne dla tego regionu jest „burgundi” – wino czerwone o owocowym aromacie. W szczególności wina pochodzące z Balatonboglár tj. Kékfrankos, Cabernet sauvignon i Merlot są doskonałej jakości.

 

Region u podnóży gór Mecsek


Naturalne piękno południowego Zadunaja, największe miejskie atrakcjie np. imprezy kulturalne Pécs zachęcają turystów do zwiedzania. Program Festiwalu w Pécs w sposób znaczący pomaga poznać wina tego regionu.

Szlak białego wina Mohács-Bóly z szerokim zakresem usług, z wygodnymi hotelami, nastrojowymi gospodami w piwnicach czeka na gości. W tutejszej kuchni istotną rolę pełnią smaki niemieckie, chorwackie potrawy i dania z ryb złowionych w Dunaju. Rzemiosło ludowe, strażnicy tradycji – grupy stojące na straży tradycji, bogactwo etnograficzne tej okolicy również przyciągają gości.

 

całkowity obszar regionu  76444 ha

według ewidencji gmin winnych  673 ha

ilość miejscowości należących do regionu  30

 

Region ten szczyci się przeszłością sięgającą czasów rzymskich. Obecnie znany jest z białego wina produkowanego ze szczepów Cirfandli, Furmint i Olaszrizling.

Należą do niego trzy prowincje, ale pomimo tego jest jednym z najmniejszych regionów winnych Węgier. Klimat rejonu Pécs i Versend jest okołośródziemnomorski, podczas gdy w okolicy Szigetvár leżącego w Zselicség jest już atlantycki.

Gleby i formacje skalne u podnóży Mecsek są nadzwyczaj urozmaicone. W okolicy regionu u podnóży Tokaju osiągnięto kulturę wina położoną najwyżej. Na południowej stronie pasma Mecsek górna granica obszaru winnic sięga 400 m.

Najbardziej rozpowszechnionymi gatunkami są Olaszrizling, Chardonnay, Rizling szilváni, Zöld veltelini, Kiralyleányka, Sauvignon blanc, Rajnai rizling, Tramini i Hárslevelű. W okolicy Pécs osobliwym gatunkiem jest Cirfandli i tradycyjny Furmint. W regionie dominują wina czerwone pełne, łagodne, korzenne, szybko dojrzewające, dobrej jakości. W sprzyjających rocznikach możliwa jest produkcja wina nadzwyczajnej jakości. Liczącą wieki tradycją Pécs jest wyrób szampana.

Region Somló

Dzięki cechom terytorialnym i klimatycznym region ten wyróżnia się na górze Somló. Otaczają go również góry Ság i Małego Somló.
Wina pochodzące z historycznego regionu spożywali już panujący z linii Habsburgów. Dostarczali wina w dużych ilościach do Bécs, które było stacją początkową na szlaku wina. Tak jest do dziś.

całkowity obszar regionu 1158 ha
według ewidencji gmin winnych 832 ha
ilość miejscowości wchodzących w skład regionu 9

Na rok 1093, za panowania Władysława I, datuje się dokument, który po raz pierwszy wspomina o ogrodach zamku Somló. Region przeżył prawdziwy rozkwit w XVIII w.
Region dzieli się na 2 prowincje. Na Zadunaju klimat jest umiarkowany – stosunkowo wczesna wiosna, lato w miarę ciepłe, jesień również ciepła i długa. Roczne opady deszczu są równomierne – 650-700 milimetrów. Na zboczach gór wyodrębnił się mikroklimat, co umożliwia uprawę i owocne zbiory winorośli po północnej stronie.
W ukształtowaniu gleb ważną rolę odgrywa bazalt i tuf bazaltowy. Próchnica wymieszana z lessem, zwłaszcza na ziemiach brunatnych sprzyja uprawie winogron. Miejscami zdarzają się gleby o dużych własnościach chłonnych (w których gromadzi się duża ilości wody) oraz gleby gliniaste zawierające żelazo.
Przed plagą filoksery produkowano około 25-30 gatunków wina (Furmint, Hárslevelű, Juhfark, Sárfehér, Budai zöld, itp.). W drugiej połowie XIX w. pojawiły się też inne gatunki tj. Olaszrizling, Rajnai rizling, Szürkebarát, Zöldszilváni, itp. Obecnie w obu częściach regionu produkuje się Furmint, Juhfark, Olaszrizling, Hárslevelű, Tramini, Chardonnay, Rajnai rizling, Pinot blanc. Produkuje się tutaj wina kwaśne, o gorzkim charakterze, wina pełne, wina pełne czerwone o delikatnym zapachu.

 

Region Sopron

Region jest odwiedzany przez dużą ilość gości z powodu bliskości granicy austriackiej i jeziora Fertő. Wyśmienite wina białe i czerwone są lubiane przez turystów węgierskich i z zagranicy. Utworzenie Soprońskiego Szlaku Wina i intensywny marketing w dziedzinie winiarstwa pomaga w dużej mierze rozpowszechnić kulturę wina.

 

Ciekawostką regionu jest to, że ongiś gospodarze mieszkający na szlaku nie budowali prasy (tłoczni) do winogron w winnicach na stokach gór, ale w mieście. Również dzisiaj w miastach piwnice i gospodarze czekają na gości. Kiedyś na domach widniały szyldy na znak, że gospodarz ma pozwolenie na prowadzenie winiarni. Takie szyldy można i dziś zobaczyć.

 

całkowity obszar regionu  5294 ha

według ewidencji gmin winnych  1705 ha

ilość miejscowości wchodzących w skład regionu  13

 

Region Sopron ukształtował się w komitacie Győr-Moson-Sopron, u podnóży pasma Sopron, wzgórza w obrębie jeziora Fertő i na zboczach równiny Ikva należącej do równiny Sopron-Vas; jak również w komitacie Vas i na zboczach góry Vas i u podnóży góry Kőszeg.

Wino z Sopron w XII-XVw zmieniło swoją reputację w Europie. Do końca XIX w. uprawiano szczególnie gatunki białego winogrona. Natomiast od tego czasu gatunki dające wino czerwone zaczęły odgrywać większą rolę.

Do regionu należą dwie prowincje: Sopron i Kőszeg.

Klimat krainy leżącej u podnóży Alp jest umiarkowany. Roczne wahania ciepła są małe, lata chłodniejsze, z większą ilością opadów. Zimy natomiast łagodniejsze w stosunku do średniej krajowej. Wiosną częściej występują silne i zimne wiatry. Osobliwością regionu jest fakt, że obszary z winnicami otaczają wyższe góry, to jest, w sprzyjający sposób wpływają na mikroklimat na wielkiej powierzchni jaką zajmuje jezioro Fertő. Formacje skalne i gleby tego obszaru są urozmaicone. Soprońskie Kékfrankos bogate w pigment, o kolorze ciemnoczerwonym, zwykle ostrzejsze i bardziej cierpkie niż Kékfrankos pochodzące z innych regionów kraju. Wśród gatunków winogron dających wino białe Zöld veltelini jest najbardziej znamienne, podczas gdy wino soprońskie przygotowane z niedojrzałego czerwonego veltelini jest kuriozum.